Σημαντική διάκριση με την εγγραφή στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς για την Σαπωνοποιία Πατούνη

Ακόμη μια διάκριση, ιδιαίτερα σημαντική και για την Κέρκυρα, απέκτησε η Σαπωνοποιία Πατούνη με πρόσφατη απόφαση της Υπουργού Πολιτισμού και Αθλητισμού Λυδίας Κονιόρδου. Πρόκειται για την εγγραφή της στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς καθότι είναι η μοναδική στη χώρα, που λειτουργεί αδιάλειπτα από το 19ο αιώνα μέχρι σήμερα.

Η Σαπωνοποιία Πατούνη παράγει το αυθεντικό πράσινο σαπούνι στον φυσικό της χώρο, που από μόνος του αποτελεί ιστορικό μνημείο. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό η οποιαδήποτε παραδοσιακή λειτουργία να υφίσταται στο φυσικό της χώρο, όταν αυτός έχει την τύχη να διασώζεται. "Ως εκ τούτου –σύμφωνα με την απόφαση- αποτελεί μοναδική μαρτυρία μίας παραγωγικής δραστηριότητας του τόπου μας, που σέβεται τις ιστορικές του μνήμες και τις διαφυλάσσει για τις επόμενες γενεές, διατηρώντας παράλληλα το κτήριο, τον εξοπλισμό και ένα πλούσιο αρχείο."

Σεβόμενη την παράδοση η Σαπωνοποιία Πατούνη σήμερα εξακολουθεί, να παράγει τα ίδια προϊόντα, με την ίδια μέθοδο, συνεχίζοντας την τέχνη της παραδοσιακής σαπωνοποιίας, η οποία μεταφέρεται από γενιά σε γενιά συνδυάζοντας επιστημονική γνώση και εμπειρική δεξιότητα. Η αξία της σαπωνοποιίας για τη συλλογική μνήμη των Κερκυραίων είναι μεγάλη, διότι κρατάει ζωντανές παραδοσιακές αξίες στην πάροδο του χρόνου, ενώ ταυτόχρονα συνεχίζει να ενισχύει την τοπική οικονομία, καθώς χρησιμοποιεί αποκλειστικά κερκυραϊκό ελαιόλαδο, το οποίο προμηθεύεται απευθείας από Κερκυραίους παραγωγούς.

Όπως αναγνωρίστηκε από τη Διεύθυνση Νεώτερου Πολιτιστικού Αποθέματος και Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς του Υπουργείο Πολιτισμού, η Σαπωνοποιία Πατούνη, αποτελεί το τελευταίο ζωντανό δείγμα μιας παραγωγικής δραστηριότητας που άνθησε στον τόπο από τα μέσα του 19ου έως τα μέσα του 20ού αιώνα. Για το λόγο αυτό αποτελεί αντικείμενο ακαδημαϊκής μελέτης, ενώ παράλληλα λειτουργεί ως βιωματικό μουσείο το οποίο επισκέπτεται πλήθος τουριστών και μαθητών. Με την εφαρμογή προγραμμάτων ξενάγησης μαθητών συμβάλλει στη μεταλαμπάδευση της γνώσης της παραδοσιακής σαπωνοποιίας στις επόμενες γενιές και στη διατήρηση ενός πολιτιστικού αγαθού που κινδυνεύει να εξαφανιστεί. Αξίζει να επισημανθεί ότι η προετοιμασία της εγγραφής έγινε σε συνεργασία με την κα Μαρία Κωνσταντινίδη, υποψήφια διδάκτορα του Τμήματος Ιστορίας του Ιονίου Πανεπιστημίου.

Η απόφαση της εγγραφής κοινοποιήθηκε στη Ελληνική Εθνική Επιτροπή για την UNESCO, στη Γραμματεία Εθνικής Επιστημονικής Επιτροπής για την εφαρμογή της Σύμβασης για την προστασία της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς και στον ιδιοκτήτη και συνεχιστή της οικογενειακής παράδοσης Απόστολο Πατούνη.

Τι είναι τα Άυλα πολιτιστικά αγαθά Ως άυλα πολιτιστικά αγαθά, σύμφωνα με τη Σύμβαση για τη Διαφύλαξη της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO -που έχει κυρώσει η χώρα μας-ορίζονται: «οι πρακτικές, αναπαραστάσεις, γνώσεις και τεχνικές, καθώς και τα εργαλεία, αντικείμενα, χειροτεχνήματα και οι πολιτιστικοί χώροι που συνδέονται με αυτές και αποτελούν μέρος της πολιτιστικής κληρονομιάς των κοινοτήτων» Σκοπός της Σύμβασης είναι ο σχεδιασμός δράσεων και πολιτικών για την καταγραφή, διαφύλαξη και ανάδειξη της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς, ως σημαντικού στοιχείου συλλογικής ταυτότητας και μνήμης.

Ταυτόχρονα υψηλής προτεραιότητας στόχο αποτελεί η συνεργασία με την εκπαιδευτική κοινότητα, για τον σχεδιασμό και την υλοποίηση προγραμμάτων μέσα και έξω από τις σχολικές τάξεις, με σκοπό να γνωριστούν οι μαθητές με τα άυλα πολιτιστικά αγαθά, καθώς και να ευαισθητοποιηθούν για τη διαφύλαξή τους.

Τηλέφωνα επικοινωνίας : Αποστόλης Πατούνης ιδιοκτήτης σαπωνοποιίας 26610 39806-6976224550

Περισσότερες πληροφορίες: patounis.gr

Η Σαπωνοποιία Πατούνη


Η Σαπωνοποιία Πατούνη, εδρεύει στην Κέρκυρα και είναι μια οικογενειακή επιχείρηση που για πέντε συνεχείς γενιές, από το 1850, παράγει σαπούνι από προϊόντα ελιάς τοπικής παραγωγής εφαρμόζοντας παραδοσιακές συνταγές και τεχνικές, που βασίζονται στην επεξεργασία-ψήσιμο του σαπουνιού στο καζάνι. Τα προϊόντα της πωλούνται σε όλο τον κόσμο.


Το στοιχείο μεταδίδεται από γενιά σε γενιά, και συγκεκριμένα από πατέρα σε γιο στην οικογένεια Πατούνη. Ο μαθητευόμενος διδάσκεται από τον σαπουνά την τέχνη του σαπωνοποιού από το πρώτο στάδιο της παραγωγής, που είναι και το σημαντικότερο. Ο μαθητευόμενος πρέπει να είναι «πάνω από το καζάνι» σε όλη τη διάρκεια του ψησίματος του σαπουνιού. Η διάρκεια εκμάθησης είναι μεγάλη και απαιτεί πολλές και επαναλαμβανόμενες σαπωνοποιήσεις. Για παράδειγμα, η μαθητεία του μηχανολόγου μηχανικού Απόστολου Πατούνη κοντά στον πατέρα του Σπύρο Πατούνη, χημικό μηχανικό, πραγματοποιήθηκε σε διάστημα εννέα ετών συνεχούς παρακολούθησης. Χαρακτηριστικό είναι ότι ακόμη και σήμερα, δώδεκα χρόνια μετά τον θάνατο του πατέρα του, ο Απόστολος Πατούνης ομολογεί ότι είναι στιγμές που θα ήθελε να μπορούσε να τον συμβουλευτεί και να ανταλλάξει απόψεις επί συγκεκριμένων σταδίων της παραγωγικής διαδικασίας. Πρόκειται δηλαδή για μια διαδικασία που συνδυάζει την τυπική εκπαίδευση μέσω της απόκτησης επιστημονικής γνώσης ανωτάτου επιπέδου (οι τελευταίες τρεις γενιές σαπωνοποιών αποφοίτησαν από το ΕΜΠ) με το υπόδειγμα της μη τυπικής, εμπειρικής εκπαίδευσης στην τέχνη, καθώς η κάθε σαπωνοποίηση γίνεται σε μη βιομηχανικό περιβάλλον, δηλ. με τρόπο που δεν είναι απολύτως τυποποιημένος.

Εγγράφηκε στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς το 2017.

 

Στοιχεία Επικοινωνίας

Πολιτιστικό Περιοδικό Ποικίλης Ύλης
ΕΝΩΣΗΣ ΕΠΤΑΝΗΣΙΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ

myEptanisa

Τ.Θ. 62043
Τ.Κ. 15201, Χαλάνδρι

Τηλ. & Fax: 2106017441

e-mail: info(at)myeptanisa.gr

Τα cookies επιτρέπουν μια σειρά από λειτουργίες που ενισχύουν την εμπειρία σας στο myeptanisa.gr . Χρησιμοποιώντας αυτόν τον ιστότοπο, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. Για Για περισσότερες πληροφορίες επισκεφθείτε την σελίδα μας με τους όρους χρήσης. Περισσότερες πληροφορίες…